Khi nhắc đến ống gân xoắn HDPE Opsen, nhiều người nghĩ đơn giản đây là một loại ống nhựa chịu lực tốt, lắp nhanh, dùng cho thoát nước hoặc luồn cáp. Nhưng ở công trường, nơi quyết định tuổi thọ tuyến ống không nằm trên catalogue mà nằm dưới lớp đất đắp, câu chuyện hoàn toàn khác. Opsen không “tốt cho mọi trường hợp”, và rất nhiều tuyến hỏng sớm bắt nguồn từ việc chọn đúng vật liệu nhưng dùng sai điều kiện.
Trải nghiệm thi công cho thấy: ống không gánh tải một mình
Sai lầm phổ biến nhất khi thi công ống gân xoắn HDPE Opsen là coi ống như kết cấu chịu lực độc lập. Thực tế, ống gân xoắn làm việc theo cơ chế đất – ống tương tác. Nghĩa là khả năng chịu tải của tuyến phụ thuộc rất lớn vào:
- Chất lượng lớp nền
- Vật liệu lấp quanh ống
- Mức độ đầm chặt từng lớp
Opsen có độ cứng vòng tốt, nhưng nếu đặt ống lên nền yếu, lấp đất không đều hoặc bỏ qua lớp cát đệm, ống vẫn biến dạng vượt ngưỡng cho phép. Trên công trường, không ít đội thi công chủ quan vì “ống cứng”, để rồi vài tháng sau xuất hiện hiện tượng oval hóa, tụ nước hoặc sụt cục bộ.
Lỗi chọn sai ống: cùng HDPE nhưng không cùng nhiệm vụ
Một lỗi khác thường gặp là dùng ống gân xoắn HDPE Opsen cho những tuyến đáng ra phải dùng ống trơn chịu áp hoặc ống thành dày hơn. Opsen phát huy hiệu quả ở:
- Tuyến thoát nước không áp
- Tuyến luồn cáp kỹ thuật
- Khu vực tải phân bố đều, không có tải tập trung lớn
Ngược lại, nếu đặt ống dưới lòng đường xe tải nặng, nền đất yếu hoặc khu vực có rung động liên tục mà không gia cường kết cấu nền, thì việc “đổ lỗi cho ống” là không công bằng. Ống không sai, bối cảnh sử dụng sai.
Opsen trong thi công thực tế: điểm mạnh nằm ở sự ổn định
Điểm mà nhiều kỹ sư hiện trường đánh giá cao ở ống gân xoắn HDPE Opsen là độ ổn định hình học và khả năng giữ form khi thi công dài tuyến. Gân xoắn đều, khớp nối kín, ít xảy ra tình trạng xô lệch trong quá trình lấp đất nếu thi công đúng quy trình. Điều này đặc biệt quan trọng với các tuyến dài, thi công cuốn chiếu.
Tuy nhiên, chính vì ống “dễ thi công” mà nhiều đội bỏ qua các bước kiểm soát quan trọng như kiểm tra độ chặt từng lớp hay căn chỉnh cao độ liên tục. Đây là nguyên nhân khiến cùng một loại ống Opsen, nhưng có tuyến dùng ổn định hàng chục năm, có tuyến xuống cấp rất sớm.
Kết luận từ góc nhìn hiện trường
Với ống gân xoắn HDPE Opsen, câu hỏi không phải là “ống có tốt không”, mà là có đang dùng đúng điều kiện làm việc của nó hay không. Khi hiểu rõ cơ chế chịu lực, tôn trọng quy trình nền – lấp – đầm, Opsen là lựa chọn hiệu quả và kinh tế. Ngược lại, nếu coi ống là “cứ chôn xuống là xong”, thì dù thương hiệu nào, tuyến cũng khó bền.
